Internationale Socialister: USA, Dania, UE – ręce precz od Nunarput (Grenlandii)

Uwaga: Postanowiliśmy używać nazwy Nunarput, ponieważ w języku grenlandzkim oznacza ona ich „ziemię” (nuna), w przeciwieństwie do „Kalaallit Nunaat” (Ziemia Grenlandczyków), które jest tłumaczeniem kolonialnej (duńskiej) nazwy kraju.

11 stycznia 2026

1. Donald Trump wybrał swój kolejny cel – Nunarput (Grenlandię). Jego mowa o aneksji Nunarput staje się rzeczywistością. Stany Zjednoczone właśnie pokazały, do czego gotowy jest amerykański rząd, porywając prezydenta Wenezueli Nicolása Maduro i przejmując kontrolę nad tamtejszą ropą naftową. Teraz w polu widzenia jest Nunarput. W jednym ze swoich ostatnich wywiadów Trump stawia sprawę jasno: „Zdobędziemy Grenlandię w sposób łatwy albo trudny”.

2. Wszyscy antyimperialiści i socjaliści muszą zjednoczyć się w takim momencie, by odrzucić i zwalczać plany Trumpa – niezależnie od tego, czy będzie to sposób „łatwy”, czy „trudny”. „Łatwy sposób” to przekonanie Danii do zrzeczenia się suwerenności nad Nunarput i zmuszenie jej do zawarcia jakiejś formy umowy stowarzyszeniowej ze Stanami Zjednoczonymi. „Trudny sposób” to okupacja militarna. Musimy odrzucić i zwalczać obie te opcje. Nunarput należy do Inuitów i nic nie powinno im być narzucane ani siłą militarną, ani presją ekonomiczną. Jeśli mają się odbyć jakiekolwiek negocjacje, Dania musi się z nich wycofać.

3. Atak USA na Wenezuelę oraz wyraźne oświadczenie Trumpa, że chodzi o przejęcie kontroli nad ropą, są wyrazem kolejnej zmiany w systemie imperialistycznym. To odejście od liberalnego „ładu”, w którym wojny imperialistyczne były owijane w bawełnę frazesami o „interwencji humanitarnej” czy „eksporcie demokracji”. Teraz „siła stanowi prawo” w tej reinterpretacji doktryny Don(Mon)roe. To wyraz faktu, że znajdujemy się obecnie w okresie zaostrzonej rywalizacji w systemie imperialistycznym, gdzie głównymi aktorami są USA i Chiny, ale w której uczestniczą także UE, Rosja, Izrael i inni, próbując umocnić się we własnych regionach.

4. Właśnie w tym kontekście należy rozumieć groźby Stanów Zjednoczonych wobec Nunarput, które jest bogate w pierwiastki ziem rzadkich. Kiedy Trump mówi o „bezpieczeństwie”, ma na myśli dążenie USA do przejęcia kontroli nad zasobami Nunarput, aby konkurować z Chinami w kluczowym regionie, w którym obecnie pozostają w tyle. Jednocześnie Nunarput jest strategicznie korzystnie położone względem głównych szlaków handlowych, gdy zmiany klimatyczne umożliwiają żeglugę przez Cieśninę Beringa nawet w miesiącach zimowych. Dlatego Stany Zjednoczone chcą odebrać kolonię innemu mocarstwu kolonialnemu, w tym przypadku Danii. Dania zawsze traktowała Nunarput jako kolonię i od końca II wojny światowej pozostaje w kolonialnym partnerstwie ze Stanami Zjednoczonymi, którym zezwolono na budowę baz wojskowych na tym terytorium, całkowicie pomijając Inuitów.

5. Dlatego socjaliści nie powinni w tej międzyimperialistycznej rywalizacji popierać jednego imperialisty przeciwko drugiemu. Nie powinniśmy – tak jak prawica, a niestety także partie socjalistyczne w duńskim Folketingu (parlamencie) – wzywać UE lub NATO do militarnej interwencji w tym konflikcie. Nie powinniśmy również domagać się postawienia duńskiej armii w stan gotowości, rzekomo w celu odparcia ewentualnej inwazji. Dania jest częścią międzyimperialistycznej rywalizacji i wraz z resztą UE dąży do wzmocnienia swojej pozycji wobec Stanów Zjednoczonych. Dlatego twierdzą, że solidaryzują się z Nunarput – nie dlatego, że Dania czy UE troszczą się o dobro Inuitów, lecz dlatego, że kontrola UE nad Nunarput może wzmocnić jej pozycję wobec USA. Mało prawdopodobne jest, by Dania czy UE mogły lub chciały rzucić wyzwanie militarnej przewadze Stanów Zjednoczonych, ale i tak wykorzystają tę sytuację do kontynuowania wyścigu zbrojeń i prób dorównania USA, nawet jeśli utracą kontrolę nad Nunarput. Nawet gdyby – w mało prawdopodobnym scenariuszu – duński lub unijny protest bądź opór militarny zmusił USA do porzucenia tych planów, oznaczałoby to jedynie dalsze podporządkowanie Nunarput duńskiej lub unijnej dominacji imperialistycznej.

6. Zamiast dopingować temu czy innemu państwu lub blokowi imperialistycznemu socjaliści powinni pokładać ufność w zupełnie innych siłach: w klasie pracowniczej Stanów Zjednoczonych, Danii i Europy, a także we własnej sile, jedności i oporze Inuitów. Nie popieramy żadnego bloku imperialistycznego – ani Stanów Zjednoczonych, ani UE (Danii), ani Chin, ani Rosji. Wszystkie są częścią systemu imperialistycznego. Przeciwnie, zwracamy się ku zwykłym pracownikom, którzy są ofiarami rywalizacji rządzących, i ku ich solidarności. Dokerzy mają moc, by uniemożliwić statkom wypłynięcie z portów. Pracownicy przemysłu zbrojeniowego mogą strajkować. Robotnicy w mundurach mogą zwrócić się przeciwko swoim oficerom. Duńska klasa pracownicza może podjąć działania i wesprzeć prawo Inuitów do decydowania o własnej przyszłości.

• Za niepodległością Nunarput – zerwać wszystkie więzi z Danią! Stop groźbom wobec Nunarput!
• To ziemia Inuitów i nikogo innego – ani Stanów Zjednoczonych, ani Danii!
• Pracownicy wszystkich krajów – łączcie się przeciwko wojnom imperializmu!
• Budujmy antyimperialistyczny, antywojenny ruch w Danii – i na całym świecie!
  

Tłumaczył Marek Uchan

(Internationale Socialister (Międzynarodowi Socjaliści) są siostrzaną organizacją Pracowniczej Demokracji w Danii)

Tags: Featured

Category: Wydarzenia i spotkania