{"id":6981,"date":"2020-06-01T23:35:58","date_gmt":"2020-06-01T21:35:58","guid":{"rendered":"http:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=6981"},"modified":"2020-06-17T10:54:13","modified_gmt":"2020-06-17T08:54:13","slug":"rosja-1917-jak-rewolucja-zwalczyla-pandemie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=6981","title":{"rendered":"Rosja 1917: jak rewolucja zwalczy\u0142a pandemi\u0119"},"content":{"rendered":"\n
\"Bolszewicki
Bolszewicki Agit-poci\u0105g rozpowszechnia\u0142 informacje na temat
zdrowia publicznego w ca\u0142ej Rosji.<\/em><\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n

Rz\u0105dy na ca\u0142ym \u015bwiecie fatalnie radz\u0105 sobie z ochron\u0105 ludzi \nprzed koronawirusem. Istniej\u0105 lepsze sposoby walki z chorobami. Jak \npisze Charlie Kimber, w Rosji, po rewolucji 1917 roku, powa\u017cne \nzagro\u017cenie stwarza\u0142a epidemia tyfusu, ale rewolucyjne \u015brodki podj\u0119te \nprzez zwyk\u0142ych ludzi zatrzyma\u0142y rozprzestrzenianie si\u0119 choroby.<\/strong>\n<\/p>\n\n\n\n

\n W jaki spos\u00f3b porewolucyjne spo\u0142ecze\u0144stwo mog\u0142oby poradzi\u0107 sobie z \npandemiami? Pr\u00f3bk\u0119 tego mieli\u015bmy w Rosji w 1917 roku. Klasa pracuj\u0105ca, \nprowadzona przez parti\u0119 bolszewik\u00f3w, przej\u0119\u0142a w pa\u017adzierniku w\u0142adz\u0119 w \ndrodze rewolucji. Nied\u0142ugo potem musia\u0142a stawi\u0107 czo\u0142a fali chor\u00f3b, jaka \nprzetacza\u0142a si\u0119 w\u00f3wczas przez Europ\u0119.\n<\/p>\n\n\n\n

\n W ci\u0105gu nast\u0119pnych czterech lat tragiczne \u017cniwo zebra\u0142y cholera, ospa i\n grypa \u201ehiszpanka\u201d. Jednak najwi\u0119ksze zagro\u017cenie stanowi\u0142 tyfus. W \nczasach przed wynalezieniem anty- biotyk\u00f3w tyfus ko\u0144czy\u0142 si\u0119 \u015bmierci\u0105 u \njednej trzeciej zara\u017conych. \n<\/p>\n\n\n\n

\n Chorob\u0119 przenosi\u0142y bakterie \u017cyj\u0105ce w jelitach wszy ludzkiej. \n<\/p>\n\n\n\n

\n Owad ten mo\u017ce si\u0119 zal\u0119gn\u0105\u0107 w odzie\u017cy nosiciela \u2013 szczeg\u00f3lnie w warunkach brudu, przeludnienia, braku higieny i chor\u00f3b.\n<\/p>\n\n\n\n

\n Warunki sanitarne panuj\u0105ce w okresie I wojny \u015bwiatowej stwarza\u0142y \nidealne \u015brodowisko. Wszy l\u0119g\u0142y si\u0119 w mundurach \u017co\u0142nierzy, \nprzemieszczaj\u0105c si\u0119 wraz z nimi, gdy ci posuwali si\u0119 naprz\u00f3d i \nwycofywali. \n<\/p>\n\n\n\n

\"?Wesz
\u201eWesz i \u015bmier\u0107 s\u0105 przyjaci\u00f3\u0142mi i towarzyszami\u201d \u2013 plakat z 1919 roku.<\/em><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

\n W ten spos\u00f3b przechodzi\u0142y na mieszka\u0144c\u00f3w zrujnowanych miast, \nzdewastowanych teren\u00f3w wiejskich i oboz\u00f3w jenieckich. W ca\u0142ej wschodniej\n Europie wyst\u0119powa\u0142y one u milion\u00f3w ludzi.\n<\/p>\n\n\n\n

\n Po rewolucji w Rosji \u201ebia\u0142e\u201d armie postawi\u0142y sobie za cel obalenie \nnowo powsta\u0142ego robotniczego spo\u0142ecze\u0144stwa. Sprzymierzy\u0142y si\u0119 one z \nsi\u0142ami 14 kraj\u00f3w naje\u017ad\u017aczych, aby rozp\u0119ta\u0107 wojn\u0119 domow\u0105. Nieprzebrana \nrzeka ludzi uciekaj\u0105cych przed najazdem wojsk zacz\u0119\u0142a nap\u0142ywa\u0107 do g\u0119sto \nzaludnionych miast, w kt\u00f3rych zabudowa mieszkalna zosta\u0142a wcze\u015bniej \nzrujnowana. To by\u0142y wymarzone warunki dla wszawicy.\n<\/p>\n\n\n\n

\n W 1919 r., na spotkaniu z pracownikami s\u0142u\u017cby zdrowia, Lenin zaleci\u0142, \naby na problemie tym skupiona zosta\u0142a ca\u0142a uwaga. \u201eAlbo wszy zwyci\u0119\u017c\u0105 \nsocjalizm, albo socjalizm zwyci\u0119\u017cy wszy\u201d \u2013 mia\u0142 powiedzie\u0107. Nie by\u0142o to \n\u0142atwe. W 1914 roku Rosja by\u0142a krajem zacofanym gospodarczo, a wojny \n\u015bwiatowa i domowa spowodowa\u0142y zniszczenie wi\u0119kszo\u015bci nowoczesnego \nprzemys\u0142u.\n<\/p>\n\n\n\n

\n Spo\u0142ecze\u0144stwo rosyjskie, zarz\u0105dzane demokratycznie poprzez rady \nrobotnicze, zwane sowietami, musia\u0142o stawi\u0107 czo\u0142a temu wyzwaniu. \nZnajduj\u0105ca si\u0119 pod bezpo\u015bredni\u0105 kontrol\u0105 robotnik\u00f3w s\u0142u\u017cba zdrowia \nzosta\u0142a wcze\u015bniej znacjonalizowana i scentralizowana, a oferowane \nleczenie by\u0142o bezp\u0142atnie. \n<\/p>\n\n\n\n

\n Mia\u0142o to kluczowe znaczenie dla opracowania planu walki z tyfusem. \nPierwszym zadaniem by\u0142o istotne zintensyfikowanie opieki zdrowotnej.\n<\/p>\n\n\n\n

W trakcie pandemii do Rosji uda\u0142 si\u0119 dziennikarz Jakob Friis, kt\u00f3ry przeprowadzi\u0142 wywiad z dr. Perwukinem z organizacji odpowiedzialnej za leki. Lekarz relacjonowa\u0142, \u017ce \u201edzi\u0119ki nacjonalizacji aptek sk\u0105pe zapasy lek\u00f3w mog\u0105 by\u0107 r\u00f3wno rozdzielane, a pomimo zewn\u0119trznych trudno\u015bci [zwi\u0105zanych z wojn\u0105 domow\u0105 \u2013 przyp. t\u0142um.] stan zdrowia spo\u0142ecze\u0144stwa \npoprawi\u0142 si\u0119 w ci\u0105gu ostatniego roku.?\n\n<\/p>\n\n\n\n

\n \u201ePowsta\u0142y nowe fabryki lek\u00f3w oraz skonfiskowano wielkie zapasy lek\u00f3w \nzgromadzone przez spekulant\u00f3w. Tak skuteczna ochrona zdrowia ludno\u015bci \nby\u0142aby nieosi\u0105galna dla jakiegokolwiek kapitalistycznego rz\u0105du. \nPoradzili\u015bmy sobie z hiszpank\u0105 lepiej ni\u017c \u015bwiat zachodni. Dzisiaj \npotrafimy zwalcza\u0107 epidemie znacznie skuteczniej ni\u017c dawniej\u201d.\n<\/p>\n\n\n\n

\"M\u0119\u017cczy\u017ani
M\u0119\u017cczy\u017ani myj\u0105 si\u0119 w publicznej \u0142azience, aby zapobiec tyfusowi. Ich ubrania s\u0105 prane w przemys\u0142owej pral<\/em>ce.<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n

\n Friis by\u0142 cz\u0142onkiem Norweskiej Partii Pracy, kt\u00f3ra po 1917 r. wst\u0105pi\u0142a\n do Kominternu \u2013 mi\u0119dzynarodowej organizacji partii rewolucyjnych. On \nsam i jego bolszewicki rozm\u00f3wca mogli by\u0107 sk\u0142onni do roztaczania zbyt \nr\u00f3\u017cowej wizji. Jednak wi\u0119kszo\u015b\u0107 opisu pochodz\u0105cego z tej relacji \nznalaz\u0142o potwierdzenie w artykule napisanym przez ameryka\u0144skiego \nnaukowca K. Davida Patersona w 1993 roku.\n<\/p>\n\n\n\n

\n Pisa\u0142 on: \u201ePodj\u0119to zakrojone na szerok\u0105 skal\u0119 wysi\u0142ki zwi\u0105zane z \nedukacj\u0105 spo\u0142ecze\u0144stwa. Na terenach znajduj\u0105cych si\u0119 pod kontrol\u0105 \nradzieck\u0105 kr\u0105\u017cy\u0142y poci\u0105gi ze specjalnymi ekspozycjami. W listopadzie \n1919 r. ka\u017cdego dnia przeprowadzano dezynfekcj\u0119 40?50 tys. pasa\u017cer\u00f3w na \nmoskiewskich dworcach. Poza tym rz\u0105d radziecki zorganizowa\u0142 oko\u0142o 250 \ntys. \u0142\u00f3\u017cek dla pacjent\u00f3w z tyfusem i uruchomi\u0142 oko\u0142o 300 stacji na \npotrzeby izolacji i dezynfekcji wzd\u0142u\u017c szlak\u00f3w kolejowych i wodnych. \n<\/p>\n\n\n\n

\n W wojsku utworzono setki oddzia\u0142\u00f3w higienizacyjno-dezynfekcyjnych zaanga\u017cowanych w odwszawianie \u017co\u0142nierzy\u201d.\n<\/p>\n\n\n\n

\n Uruchomiono laboratoria do prowadzenia bada\u0144 i poszukiwania \nskutecznych \u015brodk\u00f3w. Paterson pod- kre\u015bla: \u201eMasowe odwszawianie ujawni\u0142o\n skal\u0119 problemu. Pod\u0142og\u0119 jednego z wojskowych pomieszcze\u0144 do dezynfekcji\n pokrywa\u0142a pi\u0119ciocentymetrowa warstwa martwych wszy. Odwszawianie, \nizolacja i edukacja niew\u0105tpliwie przyczyni\u0142y si\u0119 do ostatecznego \nograniczenia epidemii\u201d.\n<\/p>\n\n\n\n

\n Opr\u00f3cz rozbudowy plac\u00f3wek opieki zdrowotnej bolszewicy zaanga\u017cowali \nsi\u0119 w popraw\u0119 innych aspekt\u00f3w \u017cycia klasy pracuj\u0105cej, takich jak \nmieszkalnictwo i szkolnictwo. Wymaga\u0142o to czasu. W 1919 r. jedna z \nradzieckich gazet pisa\u0142a: \u201eWiele tysi\u0119cy robotnik\u00f3w nadal mieszka w \npiwnicach i na strychach. Anio\u0142 \u015amierci wci\u0105\u017c kr\u0105\u017cy po przedmie\u015bciach i \nswoj\u0105 straszn\u0105 d\u0142oni\u0105 wskazuje mieszkania robotnik\u00f3w\u201d.\n<\/p>\n\n\n\n

\n Co najwa\u017cniejsze: dzia\u0142ania przeciwko tyfusowi by\u0142y podejmowane nie \ntylko odg\u00f3rnie. Swoje powodzenie zawdzi\u0119cza\u0142y one zaanga\u017cowaniu sieci \norganizacji robotniczych. W 1918 r. w miastach i wi\u0119kszych wsiach \ntworzono komitety robotnicze ds. zwalczania epidemii. Ich zadaniem by\u0142a \nkontrola kwater i instytucji publicznych, edukowanie ludno\u015bci na temat \nhigieny, dystrybucja myd\u0142a oraz zwalczanie wszy. W walk\u0119 z chorob\u0105 \nw\u0142\u0105czy\u0142y si\u0119 partia, zwi\u0105zki zawodowe, organizacje kobiece i grupy \nm\u0142odzie\u017cowe. Przedstawiciele komitet\u00f3w \u2013 sami robotnicy i ch\u0142opi \u2013 \nprzekazywali informacje naukowe zwi\u0105zane z epidemi\u0105 do szerszej \nwiadomo\u015bci publicznej.\n<\/p>\n\n\n\n

\n To w\u0142a\u015bnie zaanga\u017cowanie klasy robotniczej by\u0142o kluczowe dla mo\u017cliwo\u015bci pokonania choroby. \n<\/p>\n\n\n\n

\n W 1920 r. Niko\u0142aj Siemaszko \u2013 najwy\u017cszy urz\u0119dnik odpowiedzialny za \nzdrowie publiczne \u2013 pisa\u0142: \u201eMo\u017cemy bez przesady uzna\u0107, \u017ce zatrzymanie \nepidemii tyfusu i cholery nie by\u0142oby mo\u017cliwe bez udzia\u0142u komitet\u00f3w \nrobotniczych i ch\u0142opskich. \n<\/p>\n\n\n\n

\n Dzi\u0119ki wsparciu i pomocy ludno\u015bci Ludowy Komisariat Zdrowia mo\u017ce \nprzezwyci\u0119\u017ca\u0107 liczne trudno\u015bci wyst\u0119puj\u0105ce w naszym zubo\u017ca\u0142ym i \nzdewastowanym kraju\u201d.\n<\/p>\n\n\n\n

\n Z Zachodu p\u0142yn\u0119\u0142a do Rosji pomoc, ale tylko do wrog\u00f3w bolszewik\u00f3w. \n<\/p>\n\n\n\n

\n Ameryka\u0144ski Czerwony Krzy\u017c (ARC) w\u0142o\u017cy\u0142 wiele wysi\u0142ku we wspieranie \n?bia\u0142ych\u201d. Julia F. Irwin, historyczka specjalizuj\u0105ca si\u0119 w ameryka\u0144skim\n \u201ehumanitaryzmie\u201d, napisa\u0142a: \u201ePracownicy ARC mogli temu zaprzecza\u0107, ale \nich dzia\u0142ania, zwi\u0105zane z zapewnieniem pomocy g\u0142\u00f3wnie \u017co\u0142nierzom i \ncywilom walcz\u0105cym z bolszewikami, by\u0142y realizowane wed\u0142ug \u015bci\u015ble \npolitycznego klucza. \n<\/p>\n\n\n\n

\n Na pocz\u0105tku XX wieku \u2013 podobnie zreszt\u0105 jak dzisiaj \u2013 pomoc zagraniczna by\u0142a filarem ameryka\u0144skich stosunk\u00f3w dyplomatycznych\u201d.\n<\/p>\n\n\n\n

\n Liczba ofiar \u015bmiertelnych rosyjskiej epidemii tyfusu w latach \n1918?1922 wynios\u0142a prawdopodobnie ponad dwa miliony. W\u015br\u00f3d zmar\u0142ych by\u0142 \nojciec rewolucjonisty i dow\u00f3dcy Armii Czerwonej Lwa Trockiego. \n<\/p>\n\n\n\n

\n Jednak pa\u0144stwo robotnicze zdo\u0142a\u0142o ograniczy\u0107 \u015bmiertelno\u015b\u0107. Paterson \npisa\u0142: \u201eNies\u0142abn\u0105ce zaan- ga\u017cowanie organ\u00f3w odpowiedzialnych za zdrowie \npubliczne przynios\u0142o wyra\u017any spadek zachorowa\u0144 na tyfus po 1922 r.\u201d.\n<\/p>\n\n\n\n

\n Jednak plaga wszy wraz z epidemi\u0105 tyfusu powr\u00f3ci\u0142y, gdy biurokratyczna\n kontrrewolucja pod kierow- nictwem Stalina wyrwa\u0142a w\u0142adz\u0119 z r\u0105k \u015bwiata \npracy. \n<\/p>\n\n\n\n

\n Rosn\u0105cy wyzysk robotnik\u00f3w i ch\u0142op\u00f3w w po\u0142\u0105czeniu z unicestwieniem \nwszelkich element\u00f3w demokracji robotniczej spowodowa\u0142y wzrost zachorowa\u0144\n na tyfus \u2013 szczeg\u00f3lnie w obozach zes\u0142ania.\n<\/p>\n\n\n\n

\n Szacuje si\u0119, \u017ce w jednym tylko obozie w okr\u0119gu ko\u0142ymskim, w 1938 r., \ntyfus zabi\u0142 kilkadziesi\u0105t tysi\u0119cy osadzonych. Podobnie jak w ka\u017cdym \ninnym aspekcie \u017cycia tak\u017ce tu stalinizm zaprzepa\u015bci\u0142 ca\u0142y dorobek \nrewolucji. Jednak nie mo\u017ce to przes\u0142oni\u0107 tego, co osi\u0105gni\u0119to w \npierwszych latach po 1917 roku. Na kilka dni przed \u015bmierci\u0105 (na tyfus) w\n 1920 r. sympatyzuj\u0105cy z rewolucj\u0105 dziennikarz John Reed napisa\u0142 artyku\u0142\n podsumowuj\u0105cy sytuacj\u0119.\n<\/p>\n\n\n\n

\n Pisa\u0142 on, \u017ce w\u0142adza robotnicza \u201enie oznacza, \u017ce w Rosji Radzieckiej \nwszystko jest, jak powinno, nie ma g\u0142odu, n\u0119dzy, chor\u00f3b ani \ndesperackiej, nieustaj\u0105cej mord\u0119gi. Zima by\u0142a czym\u015b trudnym do \nwyobra\u017cenia. W\u015br\u00f3d robotnik\u00f3w szala\u0142y na przemian tyfus, febra i grypa. \nNie wytrzymywa\u0142y tego ludzkie organizmy, os\u0142abione ponad dwuletnim \ng\u0142odem. Wiele tysi\u0119cy ofiar poch\u0142on\u0119\u0142a polityka aliant\u00f3w polegaj\u0105ca na \nblokowaniu z premedytacj\u0105 dostaw lek\u00f3w do Rosji.\n<\/p>\n\n\n\n

\"Gigantyczna
Gigantyczna bia\u0142a wesz z armii \u201ebia\u0142ych\u201d zagra\u017ca twierdzy czerwonych \u017co\u0142nierzy.<\/em><\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n

\n Niemniej Ludowy Komisariat Zdrowia Publicznego powo\u0142a\u0142 do \u017cycia \ngigantyczn\u0105 sie\u0107 plac\u00f3wek medycznych kontrolowanych przez lokalne \nsowiety w ca\u0142ej Rosji, w tym w miejscach, w kt\u00f3rych nigdy wcze\u015bniej nie \nby\u0142o lekarzy. Ka\u017cde miasteczko ma co najmniej jeden nowy szpital, a \ncz\u0119\u015bciej dwa lub trzy. Wsz\u0119dzie rozwieszono setki tysi\u0119cy kolorowych \nplakat\u00f3w ze zdj\u0119ciami, za pomoc\u0105 kt\u00f3rych infor- mowano ludzi, jak unika\u0107\n chor\u00f3b i zach\u0119cano do dbania o higien\u0119 dom\u00f3w i w\u0142asn\u0105. W ka\u017cdym mie\u015bcie\n i miasteczku dzia\u0142aj\u0105 bezp\u0142atne szpitale po\u0142o\u017cnicze dla pracuj\u0105cych \nkobiet\u201d.\n<\/p>\n\n\n\n

\n W samym \u015brodku wojny i g\u0142odu bolszewicy prowadzili bardziej naukow\u0105, \nskuteczn\u0105 i demokratyczn\u0105 polityk\u0119 walki z epidemiami ni\u017c naj- bogatsze \nkraje sto lat p\u00f3\u017aniej. \n<\/p>\n\n\n\n

\n To mi\u0119dzy innymi dlatego walczymy o socjalizm jako o alternatyw\u0119 dla \nkapi- talizmu wp\u0119dzaj\u0105cego w ub\u00f3stwo i wywo\u0142uj\u0105cego pandemie.\n<\/p>\n\n\n\n

T\u0142umaczy\u0142 <\/strong>\n<\/p>\n\n\n\n

\u0141ukasz Wiewi\u00f3r<\/strong>\n<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Rz\u0105dy na ca\u0142ym \u015bwiecie fatalnie radz\u0105 sobie z ochron\u0105 ludzi przed koronawirusem. Istniej\u0105 lepsze sposoby walki z chorobami. Jak pisze Charlie Kimber, w Rosji, po rewolucji 1917 roku, powa\u017cne zagro\u017cenie stwarza\u0142a epidemia tyfusu, ale rewolucyjne \u015brodki podj\u0119te przez zwyk\u0142ych ludzi zatrzyma\u0142y rozprzestrzenianie si\u0119 choroby. W jaki spos\u00f3b porewolucyjne spo\u0142ecze\u0144stwo mog\u0142oby poradzi\u0107 sobie z pandemiami? Pr\u00f3bk\u0119 […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":6983,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[174,175],"tags":[97],"class_list":["post-6981","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gazeta-czerwiec-2020","category-gazeta-czerwiec-2020-cd","tag-featured"],"yoast_head":"\nRosja 1917: jak rewolucja zwalczy\u0142a pandemi\u0119 - Pracownicza Demokracja<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=6981\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Rosja 1917: jak rewolucja zwalczy\u0142a pandemi\u0119 - Pracownicza Demokracja\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Rz\u0105dy na ca\u0142ym \u015bwiecie fatalnie radz\u0105 sobie z ochron\u0105 ludzi przed koronawirusem. Istniej\u0105 lepsze sposoby walki z chorobami. Jak pisze Charlie Kimber, w Rosji, po rewolucji 1917 roku, powa\u017cne zagro\u017cenie stwarza\u0142a epidemia tyfusu, ale rewolucyjne \u015brodki podj\u0119te przez zwyk\u0142ych ludzi zatrzyma\u0142y rozprzestrzenianie si\u0119 choroby. W jaki spos\u00f3b porewolucyjne spo\u0142ecze\u0144stwo mog\u0142oby poradzi\u0107 sobie z pandemiami? Pr\u00f3bk\u0119 […]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=6981\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Pracownicza Demokracja\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2020-06-01T21:35:58+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2020-06-17T08:54:13+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/plakat.wesz_.i.smierc.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"300\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"405\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\".\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\".\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"8 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=6981#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=6981\"},\"author\":{\"name\":\".\",\"@id\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/#\/schema\/person\/111010f0277257eac5a64dace1cd1ad8\"},\"headline\":\"Rosja 1917: jak rewolucja zwalczy\u0142a pandemi\u0119\",\"datePublished\":\"2020-06-01T21:35:58+00:00\",\"dateModified\":\"2020-06-17T08:54:13+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=6981\"},\"wordCount\":1612,\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=6981#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/plakat.wesz_.i.smierc.jpg\",\"keywords\":[\"Featured\"],\"articleSection\":[\"Gazeta - czerwiec 2020\",\"Gazeta - czerwiec 2020 - cd.\"],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=6981\",\"url\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=6981\",\"name\":\"Rosja 1917: jak rewolucja zwalczy\u0142a pandemi\u0119 - Pracownicza Demokracja\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=6981#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=6981#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/plakat.wesz_.i.smierc.jpg\",\"datePublished\":\"2020-06-01T21:35:58+00:00\",\"dateModified\":\"2020-06-17T08:54:13+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/#\/schema\/person\/111010f0277257eac5a64dace1cd1ad8\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=6981#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=6981\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=6981#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/plakat.wesz_.i.smierc.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/plakat.wesz_.i.smierc.jpg\",\"width\":300,\"height\":405},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=6981#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Rosja 1917: jak rewolucja zwalczy\u0142a pandemi\u0119\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/#website\",\"url\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/\",\"name\":\"Pracownicza Demokracja\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/#\/schema\/person\/111010f0277257eac5a64dace1cd1ad8\",\"name\":\".\",\"url\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?author=1\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Rosja 1917: jak rewolucja zwalczy\u0142a pandemi\u0119 - Pracownicza Demokracja","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=6981","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Rosja 1917: jak rewolucja zwalczy\u0142a pandemi\u0119 - Pracownicza Demokracja","og_description":"Rz\u0105dy na ca\u0142ym \u015bwiecie fatalnie radz\u0105 sobie z ochron\u0105 ludzi przed koronawirusem. Istniej\u0105 lepsze sposoby walki z chorobami. Jak pisze Charlie Kimber, w Rosji, po rewolucji 1917 roku, powa\u017cne zagro\u017cenie stwarza\u0142a epidemia tyfusu, ale rewolucyjne \u015brodki podj\u0119te przez zwyk\u0142ych ludzi zatrzyma\u0142y rozprzestrzenianie si\u0119 choroby. W jaki spos\u00f3b porewolucyjne spo\u0142ecze\u0144stwo mog\u0142oby poradzi\u0107 sobie z pandemiami? Pr\u00f3bk\u0119 […]","og_url":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=6981","og_site_name":"Pracownicza Demokracja","article_published_time":"2020-06-01T21:35:58+00:00","article_modified_time":"2020-06-17T08:54:13+00:00","og_image":[{"width":300,"height":405,"url":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/plakat.wesz_.i.smierc.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":".","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":".","Szacowany czas czytania":"8 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=6981#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=6981"},"author":{"name":".","@id":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/#\/schema\/person\/111010f0277257eac5a64dace1cd1ad8"},"headline":"Rosja 1917: jak rewolucja zwalczy\u0142a pandemi\u0119","datePublished":"2020-06-01T21:35:58+00:00","dateModified":"2020-06-17T08:54:13+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=6981"},"wordCount":1612,"image":{"@id":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=6981#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/plakat.wesz_.i.smierc.jpg","keywords":["Featured"],"articleSection":["Gazeta - czerwiec 2020","Gazeta - czerwiec 2020 - cd."],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=6981","url":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=6981","name":"Rosja 1917: jak rewolucja zwalczy\u0142a pandemi\u0119 - Pracownicza Demokracja","isPartOf":{"@id":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=6981#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=6981#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/plakat.wesz_.i.smierc.jpg","datePublished":"2020-06-01T21:35:58+00:00","dateModified":"2020-06-17T08:54:13+00:00","author":{"@id":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/#\/schema\/person\/111010f0277257eac5a64dace1cd1ad8"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=6981#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=6981"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=6981#primaryimage","url":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/plakat.wesz_.i.smierc.jpg","contentUrl":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/plakat.wesz_.i.smierc.jpg","width":300,"height":405},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=6981#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Rosja 1917: jak rewolucja zwalczy\u0142a pandemi\u0119"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/#website","url":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/","name":"Pracownicza Demokracja","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/#\/schema\/person\/111010f0277257eac5a64dace1cd1ad8","name":".","url":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?author=1"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6981","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=6981"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6981\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6990,"href":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6981\/revisions\/6990"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/6983"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=6981"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=6981"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=6981"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}