{"id":5104,"date":"2018-12-01T23:59:52","date_gmt":"2018-12-01T22:59:52","guid":{"rendered":"http:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=5104"},"modified":"2018-12-06T23:29:18","modified_gmt":"2018-12-06T22:29:18","slug":"cop24-w-katowicach-czujesz-klimat-walcz-z-systemem","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=5104","title":{"rendered":"COP24 w Katowicach &#8211; Czujesz klimat? Walcz z systemem!"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"http:\/\/pracowniczademokracja.org\/?attachment_id=5105\" rel=\"attachment wp-att-5105\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-medium wp-image-5105\" title=\"\" src=\"http:\/\/pracowniczademokracja.org\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/Zmiany-klimatu-300x174.jpg\" alt=\"Skutki zmian klimatu\" width=\"300\" height=\"174\" srcset=\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/Zmiany-klimatu-300x174.jpg 300w, https:\/\/pracowniczademokracja.org\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/Zmiany-klimatu-150x87.jpg 150w, https:\/\/pracowniczademokracja.org\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/Zmiany-klimatu.jpg 712w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><\/p>\n<p><strong>W tym miesi\u0105cu, w Katowicach, odbywa si\u0119 24. Konferencja Stron Ramowej Konwencji Narod\u00f3w Zjednoczonych w Sprawie Zmian Klimatu (UNFCCC), nazywana nieformalnie COP24. <\/strong><\/p>\n<p>Jak mo\u017cna przeczyta\u0107 na stronie wydarzenia, \u201eniemal\u017ce wszystkie pa\u0144stwa s\u0105 dzisiaj cz\u0142onkami [konwencji], a ostatecznym celem UNFCCC jest zapobieganie \u201eniebezpiecznej\u201d ingerencji cz\u0142owieka w klimat\u201d. Odbywaj\u0105cy si\u0119 co roku szczyt klimatyczny rozbudza wielkie oczekiwania. W 2015 r. w Pary\u017cu (COP21) dosz\u0142o nawet do podpisania tzw. porozumienia paryskiego w sprawie redukcji emisji gaz\u00f3w cieplarnianych.<\/p>\n<p>Zobowi\u0105zano si\u0119 tam do utrzymania wzrostu \u015bredniej temperatury na \u015bwiecie znacznie ni\u017cszego ni\u017c 2\u00b0C powy\u017cej poziomu sprzed epoki przemys\u0142owej. Niestety zaproponowane rozwi\u0105zania nie wprowadzi\u0142y wi\u0105\u017c\u0105cych zobowi\u0105za\u0144 ani mechanizm\u00f3w ich egzekwowania. Ostatecznie z porozumienia wycofa\u0142y si\u0119 USA, formalnie drugi najwi\u0119kszy po Chinach truciciel \u2013 jednak pierwszy w przeliczeniu na mieszka\u0144ca.<\/p>\n<p>Obecnie spo\u015br\u00f3d 197 pa\u0144stw sygnatariuszy tylko 16 uchwali\u0142o przepisy krajowe zgodne z za\u0142o\u017ceniami porozumienia. Z grupy 20 najbogatszych pa\u0144stw s\u0105 to tylko Indonezja, Japonia i Kanada. Nic nie wskazuje na to, aby katowicki szczyt mia\u0142 by\u0107 tu prze\u0142omem.<\/p>\n<p><strong>Co nam grozi?<\/strong><\/p>\n<p>Je\u017celi nie uda nam si\u0119 powstrzyma\u0107 zmian klimatu, w ci\u0105gu najwy\u017cej kilku dekad wi\u0119ksza cz\u0119\u015b\u0107 planety stanie si\u0119 niezdatna do \u017cycia. Gro\u017c\u0105 nam susze oraz niedobory wody pitnej i \u017cywno\u015bci. Wzro\u015bnie poziom m\u00f3rz, co spowoduje zalanie du\u017cej cz\u0119\u015bci ni\u017cej po\u0142o\u017conych obszar\u00f3w, w tym wielu wysp, miast, a nawet ca\u0142ych kraj\u00f3w. Nale\u017cy tak\u017ce spodziewa\u0107 si\u0119 nasilenia gwa\u0142townych zjawisk pogodowych. Tak powa\u017cne zmiany \u015brodowiska przyrodniczego z pewno\u015bci\u0105 zmusz\u0105 ludzi do przemieszczania si\u0119 na niespotykan\u0105 dot\u0105d skal\u0119.<\/p>\n<p><strong>Co musi si\u0119 sta\u0107, aby wydarzy\u0142 si\u0119 najgorszy scenariusz?<\/strong><\/p>\n<p>Czarny scenariusz ziszcza si\u0119 w\u0142a\u015bciwie na naszych oczach. Do ko\u0144ca stulecia grozi nam wzrost \u015brednich temperatur nawet o 4\u00b0C. Nie oznacza to, \u017ce ziemia stanie si\u0119 po prostu \u201enieco cieplejsza\u201d. Spowoduje to wyst\u0105pienie sprz\u0119\u017ce\u0144 zwrotnych, czyli sytuacji, w kt\u00f3rej poszczeg\u00f3lne negatywne zjawiska klimatyczne wzajemnie si\u0119 wzmacniaj\u0105 w spos\u00f3b niemo\u017cliwy do zatrzymania.<\/p>\n<p>W\u0142a\u015bciwie wzrost \u015bredniej temperatury ju\u017c powy\u017cej 2\u00b0C wzgl\u0119dem czas\u00f3w przedprzemys\u0142owych grozi osi\u0105gni\u0119ciem punktu krytycznego, po przekroczeniu kt\u00f3rego wyst\u0105pi efekt domina. Tymczasem ju\u017c teraz przekroczyli\u015bmy pr\u00f3g 1 stopnia. Wed\u0142ug r\u00f3\u017cnych szacunk\u00f3w mamy od 12 do 18 lat na zatrzymanie ocieplenia na poziomie do 2\u00b0C.<\/p>\n<p><strong>Kto ponosi za to win\u0119?<\/strong><\/p>\n<p>Szukaj\u0105c \u017ar\u00f3de\u0142 problemu, bardzo \u0142atwo jest obarczy\u0107 win\u0105 rzekom\u0105 natur\u0119 cz\u0142owieka, kt\u00f3ry wydaje si\u0119 by\u0107 zach\u0142anny i niezdolny do dostrze\u017cenia skutk\u00f3w swoich dzia\u0142a\u0144. Jest to wyt\u0142umaczenie nie tylko fa\u0142szywe, ale tak\u017ce fatalistyczne. Gdyby przyj\u0105\u0107, \u017ce taka jest natura cz\u0142owieka, pozostaje nam tylko pogodzi\u0107 si\u0119 z losem.<\/p>\n<p>Faktycznie ludzka natura umo\u017cliwia cz\u0142owiekowi przekszta\u0142canie przyrody. Tej zdolno\u015bci zawdzi\u0119cza on swoj\u0105 elastyczno\u015b\u0107 \u2013 dzi\u0119ki niej mo\u017ce dostosowywa\u0107 si\u0119 do r\u00f3\u017cnych warunk\u00f3w \u017cycia. Jednocze\u015bnie jednak cz\u0142owiek, ucz\u0105c si\u0119 wykorzystywa\u0107 przyrod\u0119, doskonal\u0105c swoje narz\u0119dzia, podnosz\u0105c wydajno\u015b\u0107 swojej pracy, zmienia zar\u00f3wno siebie, jak i relacje z innymi cz\u0142onkami spo\u0142eczno\u015bci, w kt\u00f3rej \u017cyje, a tak\u017ce z sam\u0105 przyrod\u0105.<\/p>\n<p>Przez 95% procent czasu nasz gatunek \u017cy\u0142 w niemal pe\u0142nej harmonii z przyrod\u0105 w ramach spo\u0142ecze\u0144stw zbieracko-\u0142owieckich. Pobiera\u0142 z niej tylko tyle, ile potrzebowa\u0142 do przetrwania, aby nast\u0119pnie pozwoli\u0107 jej si\u0119 odbudowa\u0107. Dopiero gdy ludzie zacz\u0119li prowadzi\u0107 osiad\u0142y tryb \u017cycia i gdy narodzi\u0142o si\u0119 rolnictwo, otworzy\u0142a si\u0119 droga do produkcji nadwy\u017cek, czego kulminacj\u0105 jest kapitalizm.<\/p>\n<p>Jednak nawet we wcze\u015bniejszych epokach granice produkcji wyznacza\u0142y bezpo\u015brednio potrzeby ludzi \u2013 z jednej strony tych pracuj\u0105cych, a z drugiej tych wyzyskuj\u0105cych prac\u0119. Jak uj\u0105\u0142 to Marks: \u201e\u015bciany \u017co\u0142\u0105dka pana feudalnego wyznaczaj\u0105 granice wyzysku ch\u0142op\u00f3w pa\u0144szczy\u017anianych\u201d. To dopiero kapitalizm otworzy\u0142 drzwi do produkcji dla akumulacji \u2013 produkcji dla samej produkcji.<\/p>\n<p><strong>Na czym polega kapitalizm?<\/strong><\/p>\n<p>Kapitalizm jest specyficzn\u0105 form\u0105 spo\u0142ecze\u0144stwa klasowego. Tak jak w innych jego formach (np. feudalizmie czy niewolnictwie), najwa\u017cniejsze \u015brodki produkcji, a wi\u0119c w tym przypadku m. in. fabryki wraz z maszynami i narz\u0119dziami, znajduj\u0105 si\u0119 w r\u0119kach klasy panuj\u0105cej.<\/p>\n<p>Jednak w kapitalizmie dystrybucja wyprodukowanych d\u00f3br odbywa si\u0119 na \u201ewolnym\u201d rynku, a sama produkcja prowadzona jest dla zysku, a nie dla zaspokojenia potrzeb. Kto nie wierzy, temu warto przypomnie\u0107, \u017ce wielki kryzys unieruchomi\u0142 ca\u0142e fabryki, mimo \u017ce na rynku brakowa\u0142o towar\u00f3w. Innym przyk\u0142adem mo\u017ce by\u0107 proceder niszczenia \u201enadwy\u017cek\u201d \u017cywno\u015bci w sytuacji, w kt\u00f3rej wiele milion\u00f3w ludzi nadal g\u0142oduje.<\/p>\n<p>Wewn\u0105trz klasy posiadaczy \u015brodk\u00f3w produkcji toczy si\u0119 rywalizacja o to, kto sprzeda swoje towary. Dlatego ka\u017cdemu kapitali\u015bcie zale\u017cy na tym, aby produkowa\u0107 i sprzedawa\u0107 jak najtaniej. Rozwi\u0105zaniem jest wprowadzenie maszyn i narz\u0119dzi, dzi\u0119ki kt\u00f3rym ro\u015bnie wydajno\u015b\u0107 pracy, co powoduje potanienie towar\u00f3w.<\/p>\n<p>\u015arodki na inwestycje w nowe rozwi\u0105zania techniczne pochodz\u0105 z zysku, a wi\u0119c tej cz\u0119\u015bci wytworzonej przez pracownik\u00f3w warto\u015bci, kt\u00f3r\u0105 zatrzymuje dla siebie w\u0142a\u015bciciel kapita\u0142u. Widzimy, \u017ce rywalizacja zmusza poszczeg\u00f3lnych kapitalist\u00f3w do nieustaj\u0105cej akumulacji kapita\u0142u. Od tej logiki nie ma ucieczki, bowiem ten, kto nie akumuluje, wypada z gry.<\/p>\n<p>P\u0119d ku akumulacji w po\u0142\u0105czeniu ze wzrostem zdolno\u015bci produkcyjnych, osi\u0105gni\u0119tym dzi\u0119ki stosowaniu coraz bardziej wydajnych maszyn, to gotowa recepta na niepohamowany przyrost masy wszelkiego rodzaju towar\u00f3w. Dlatego te\u017c konieczne jest sztuczne rozbudzanie nowych pragnie\u0144 i wymy\u015blanie nowych towar\u00f3w, kt\u00f3re mo\u017cna wytworzy\u0107 i sprzeda\u0107.<\/p>\n<p>To dlatego we wsp\u00f3\u0142czesnym kapitalizmie tak wa\u017cn\u0105 rol\u0119 odgrywaj\u0105 marketing i \u2013 szerzej \u2013 konsumpcyjny styl \u017cycia. Z punktu widzenia cel\u00f3w pomna\u017cania kapita\u0142u to jednak wci\u0105\u017c za ma\u0142o. Aby skr\u00f3ci\u0107 cykl \u017cycia towar\u00f3w, producenci stosuj\u0105 planowane postarzanie, tak aby\u015bmy po kr\u00f3tkim czasie musieli zast\u0105pi\u0107 stary produkt nowym. Opisanym zjawiskom towarzyszy gigantyczna nadprodukcja najr\u00f3\u017cniejszych d\u00f3br \u2013 od tych najpotrzebniejszych, a\u017c po zupe\u0142nie zb\u0119dne.<\/p>\n<p>Powietrzem, kt\u00f3rym oddycha kapitalizm, jest wzrost. Tylko dzi\u0119ki niemu mo\u017cliwe jest utrzymanie akumulacji. Ka\u017cde odwr\u00f3cenie tego trendu powoduje kryzys. Tymczasem skutkiem ci\u0105g\u0142ego wzrostu s\u0105 problemy, z kt\u00f3rymi si\u0119 dzi\u015b zmagamy, czyli rosn\u0105ce emisje, dewastacja \u015brodowiska przyrodniczego i ogromne marnotrawstwo zasob\u00f3w. W tym modelu gospodarczym przyroda traktowana jest wy\u0142\u0105cznie jako po\u0142\u0105czenie rezerwuaru surowc\u00f3w i sk\u0142adowiska odpad\u00f3w.<\/p>\n<p>W toku rozwoju ustroju kapitalistycznego potrzeba pomna\u017cania kapita\u0142u wymusi\u0142a poszukiwanie \u017ar\u00f3de\u0142 energii innych ni\u017c si\u0142a mi\u0119\u015bni ludzkich. Wykorzystywano najpierw wod\u0119, a p\u00f3\u017aniej w\u0119giel i rop\u0119. Szeroka dost\u0119pno\u015b\u0107 tych \u017ar\u00f3de\u0142 sprzyja\u0142a jednocze\u015bnie dalszemu umocnieniu si\u0119 kapitalistycznych stosunk\u00f3w produkcji.<\/p>\n<p>Tak w\u0142a\u015bnie narodzi\u0142 si\u0119 toksyczny zwi\u0105zek kapitalizmu z paliwami kopalnymi, kt\u00f3rych wykorzystanie jest g\u0142\u00f3wn\u0105 przyczyn\u0105 ocieplenia klimatu. Kryzys w takim zwi\u0105zku nie tylko nie mo\u017ce mie\u0107 ko\u0144ca, ale wr\u0119cz b\u0119dzie si\u0119 nasila\u0142 \u2013 w\u0142a\u015bnie z powodu opisanej logiki akumulacji. Dodatkowym problemem jest fakt, \u017ce zasoby tych surowc\u00f3w kurcz\u0105 si\u0119, a to powoduje poszukiwanie innych, cz\u0119sto bardziej szkodliwych dla \u015brodowiska sposob\u00f3w ich pozyskiwania, np. poprzez szczelinowanie czy wydobywanie ropy z piask\u00f3w bitumicznych.<\/p>\n<p><strong>Kto zap\u0142aci rachunek?<\/strong><\/p>\n<div id=\"attachment_5106\" style=\"width: 310px\" class=\"wp-caption alignnone\"><a href=\"http:\/\/pracowniczademokracja.org\/?attachment_id=5106\" rel=\"attachment wp-att-5106\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-5106\" class=\"size-medium wp-image-5106\" src=\"http:\/\/pracowniczademokracja.org\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/elektrownia.belchatow-300x175.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"175\" srcset=\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/elektrownia.belchatow-300x175.jpg 300w, https:\/\/pracowniczademokracja.org\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/elektrownia.belchatow-150x88.jpg 150w, https:\/\/pracowniczademokracja.org\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/elektrownia.belchatow-768x448.jpg 768w, https:\/\/pracowniczademokracja.org\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/elektrownia.belchatow-1024x597.jpg 1024w, https:\/\/pracowniczademokracja.org\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/elektrownia.belchatow.jpg 1068w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><p id=\"caption-attachment-5106\" class=\"wp-caption-text\">Elektrownia Be\u0142chat\u00f3w to najwi\u0119kszy truciciel Europy. Tymczasem PGE, w\u0142a\u015bciciel elektrowni, zosta\u0142&#8230; rz\u0105dowym partnerem przy szczycie klimatycznym COP24.<\/p><\/div>\n<p>Jak wszystko inne w kapitalizmie przyczyny i skutki problem\u00f3w ekologicznych rozk\u0142adaj\u0105 si\u0119 nier\u00f3wnomiernie. Za zdecydowan\u0105 wi\u0119kszo\u015b\u0107 emisji odpowiadaj\u0105 panuj\u0105cy w krajach najbardziej rozwini\u0119tych, natomiast konse- kwencje zmian klimatu odczuj\u0105 w pierwszej kolejno\u015bci ubodzy mieszka\u0144cy kraj\u00f3w najbiedniejszych, kt\u00f3rych udzia\u0142 w emisjach jest minimalny.<\/p>\n<p>Poza tym to w najbiedniejszych krajach i regionach lokuje si\u0119 najbardziej truj\u0105ce i niebezpieczne zak\u0142ady. To tam znajduje si\u0119 tak\u017ce najta\u0144sza si\u0142a robocza i obowi\u0105zuj\u0105 najmniej restrykcyjne przepisy ochrony \u015brodowiska. Jednak tak\u017ce w bogatych krajach rachunek za zmiany wywo\u0142ane przez najbogatszych przyjdzie zap\u0142aci\u0107 naj- biedniejszym.<\/p>\n<p>Dobitnie pokaza\u0142 to przyk\u0142ad huraganu Katrina, kt\u00f3ry spowodowa\u0142 zalanie Nowego Orleanu, w USA, w 2005 roku. Najbardziej poszkodowani zostali mieszka\u0144cy najbiedniejszych dzielnic, kt\u00f3rzy nie mieli \u015brodk\u00f3w, aby si\u0119 na czas ewakuowa\u0107.<\/p>\n<p><strong>Gdzie szuka\u0107 rozwi\u0105zania <\/strong><strong>problemu?<\/strong><\/p>\n<p>W \u015bwietle tego, co zosta\u0142o powiedziane, oczywiste jest, \u017ce rozwi\u0105zaniem nie mog\u0105 by\u0107 indywidualne wybory konsumenckie. Pr\u00f3buje si\u0119 nas cz\u0119sto przekona\u0107, \u017ce droga do uratowania ludzko\u015bci przed zag\u0142ad\u0105 wiedzie przez wyb\u00f3r takich, a nie innych produkt\u00f3w.<\/p>\n<p>Niestety pomija si\u0119 fakt, \u017ce to nie nabywcy decyduj\u0105 o tym, co jest produkowane i w jaki spos\u00f3b produkty s\u0105 dystrybuowane. Decyzje w tych sprawach zapadaj\u0105 w gabinetach szef\u00f3w, a wi\u0119kszo\u015b\u0107 konsument\u00f3w jest w swoich wyborach ograniczona cen\u0105 i dost\u0119pno\u015bci\u0105 produkt\u00f3w.<\/p>\n<p>Poza tym wielu d\u00f3br po prostu potrzebujemy, bo wymuszaj\u0105 to na nas warunki, w jakich \u017cyjemy (na przyk\u0142ad: pogorszenie jako\u015bci transportu publicznego powoduje zwi\u0119kszenie zapotrzebowania na prywatne samochody).<\/p>\n<p>Trudno spodziewa\u0107 si\u0119 zdecydowanych dzia\u0142a\u0144 ze strony rz\u0105d\u00f3w, kt\u00f3rych g\u0142\u00f3wnym zadaniem jest tworzenie warunk\u00f3w do niczym niezak\u0142\u00f3conej akumulacji kapita\u0142u na swoim terytorium i dla krajowych firm w innych pa\u0144stwach.<\/p>\n<p>Jak uj\u0105\u0142 to Marks: \u201ew\u0142adza pa\u0144stwowa jest jedynie komitetem zarz\u0105dzaj\u0105cym wsp\u00f3lnymi interesami ca\u0142ej klasy posiadaj\u0105cej\u201d. Tymczasem podj\u0119cie dzia\u0142a\u0144 na rzecz klimatu na skal\u0119 adekwatn\u0105 do dzisiejszych potrzeb ugodzi\u0142oby dotkliwie w interesy tej klasy.<\/p>\n<p>Niezdolno\u015b\u0107 mi\u0119dzynarodowych elit do podj\u0119cia jakichkolwiek sensownych dzia\u0142a\u0144 obna\u017cy\u0142a Naomi Klein w ksi\u0105\u017cce \u201eTo zmienia wszystko\u201d, w kt\u00f3rej przypomina, \u017ce \u015bwiat dowiedzia\u0142 si\u0119 o problemie globalnego ocieplenia w 1988 r., gdy przed Kongresem USA zeznawa\u0142 James Hansen.<\/p>\n<p>W tym samym roku powo\u0142ano w ONZ Mi\u0119dzyrz\u0105dowy Zesp\u00f3\u0142 ds. Zmian Klimatu (IPCC). W 1992 r. odby\u0142 si\u0119 Szczyt Ziemi w Rio, podczas kt\u00f3rego podpisano dokument o nazwie Ramowa Konwencja NZ w sprawie zmian klimatu (dokument ten by\u0142 podstaw\u0105 wszystkich p\u00f3\u017aniejszych negocjacji). Przez 30 lat nie uda\u0142o si\u0119 jednak wypracowa\u0107 \u017cadnych rozwi\u0105za\u0144, kt\u00f3re dawa\u0142yby nadziej\u0119 na prze\u0142om.<\/p>\n<p>Zmian nie dokonaj\u0105 z w\u0142asnej inicjatywy korporacje energetyczne. W ich r\u0119kach pozostaj\u0105 aktywa w\u0119glowe o ogromnej warto\u015bci. Koncerny nie zrezygnuj\u0105 z wydobycia zamro\u017conych w nich zysk\u00f3w. Nie mo\u017cemy si\u0119 tak\u017ce \u0142udzi\u0107, \u017ce klasa posiadaj\u0105ca dobrowolnie zrzeknie si\u0119 swojego przywileju pomna\u017cania kapita\u0142u.<\/p>\n<p>Nie nale\u017cy jednak rezygnowa\u0107 z walki w ramach istniej\u0105cego systemu. Pod wp\u0142ywem oddolnej presji rz\u0105dy mog\u0105 przecie\u017c zdecydowa\u0107 si\u0119 na wysokie opodatkowanie trucicieli, wprowadzanie i egzekwowanie wysokich norm ekologicznych, nacjonalizacj\u0119 zak\u0142ad\u00f3w i bran\u017c czy budowanie alternatywnej infrastruktury energetycznej.<\/p>\n<p>Bardzo wa\u017cne jest istnienie lokalnych ruch\u00f3w ekologicznych, takich jak \u201eOb\u00f3z dla Klimatu\u201d czy obro\u0144cy Puszczy Bia\u0142owieskiej w Polsce lub ruch walcz\u0105cy o zatrzymanie wycinki lasu Hambach w Niemczech. Potrzebne jest jednak zaanga\u017cowanie masowe oraz wsparcie ze strony zwi\u0105zk\u00f3w zawodowych, kt\u00f3re do walki o prawa pracownicze mog\u0105 w\u0142\u0105czy\u0107 postulaty ekologiczne, takie jak tworzenie tzw. zielonych miejsc pracy.<\/p>\n<p>Musimy jednak zda\u0107 sobie spraw\u0119, \u017ce opisane dzia\u0142ania s\u0105 niewystarczaj\u0105ce. Ostatecznym celem powinno by\u0107 usuni\u0119cie rzeczywistej przyczyny problem\u00f3w, tj. zjawisk wynikaj\u0105cych z natury systemu kapitalistycznego, takich jak brak demokratycznej kontroli nad produkcj\u0105, pogo\u0144 za zyskiem, akumulacja kapita\u0142u, wym\u00f3g ci\u0105g\u0142ego wzrostu oraz uzale\u017cnienie od paliw kopalnych.<\/p>\n<p>S\u0142owem: jedynym ratunkiem w obliczu zagro\u017cenia katastrof\u0105 klimatyczn\u0105 jest obalenie kapitalizmu i zbudowanie spo\u0142ecze\u0144stwa bezklasowego, w kt\u00f3rym mo\u017cliwa b\u0119dzie pe\u0142na oddolna i demokratyczna kontrola nad produkcj\u0105 oraz dystrybucj\u0105 towar\u00f3w z my\u015bl\u0105 o zaspokojeniu ludzkich potrzeb, a nie o zysku nielicznych.<\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><strong>\u0141ukasz Wiewi\u00f3r<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>W tym miesi\u0105cu, w Katowicach, odbywa si\u0119 24. Konferencja Stron Ramowej Konwencji Narod\u00f3w Zjednoczonych w Sprawie Zmian Klimatu (UNFCCC), nazywana nieformalnie COP24. Jak mo\u017cna przeczyta\u0107 na stronie wydarzenia, \u201eniemal\u017ce wszystkie pa\u0144stwa s\u0105 dzisiaj cz\u0142onkami [konwencji], a ostatecznym celem UNFCCC jest zapobieganie \u201eniebezpiecznej\u201d ingerencji cz\u0142owieka w klimat\u201d. Odbywaj\u0105cy si\u0119 co roku szczyt klimatyczny rozbudza wielkie oczekiwania. [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":5105,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[129],"tags":[],"class_list":["post-5104","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gazeta-grudzien-2018"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v26.7 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>COP24 w Katowicach - Czujesz klimat? Walcz z systemem! - Pracownicza Demokracja<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=5104\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"COP24 w Katowicach - Czujesz klimat? Walcz z systemem! - Pracownicza Demokracja\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"W tym miesi\u0105cu, w Katowicach, odbywa si\u0119 24. Konferencja Stron Ramowej Konwencji Narod\u00f3w Zjednoczonych w Sprawie Zmian Klimatu (UNFCCC), nazywana nieformalnie COP24. Jak mo\u017cna przeczyta\u0107 na stronie wydarzenia, \u201eniemal\u017ce wszystkie pa\u0144stwa s\u0105 dzisiaj cz\u0142onkami [konwencji], a ostatecznym celem UNFCCC jest zapobieganie \u201eniebezpiecznej\u201d ingerencji cz\u0142owieka w klimat\u201d. Odbywaj\u0105cy si\u0119 co roku szczyt klimatyczny rozbudza wielkie oczekiwania. [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=5104\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Pracownicza Demokracja\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2018-12-01T22:59:52+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2018-12-06T22:29:18+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/Zmiany-klimatu.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"712\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"414\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\".\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\".\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"10 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=5104#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=5104\"},\"author\":{\"name\":\".\",\"@id\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/#\/schema\/person\/111010f0277257eac5a64dace1cd1ad8\"},\"headline\":\"COP24 w Katowicach &#8211; Czujesz klimat? Walcz z systemem!\",\"datePublished\":\"2018-12-01T22:59:52+00:00\",\"dateModified\":\"2018-12-06T22:29:18+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=5104\"},\"wordCount\":2006,\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=5104#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/Zmiany-klimatu.jpg\",\"articleSection\":[\"Gazeta - grudzie\u0144 2018\"],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=5104\",\"url\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=5104\",\"name\":\"COP24 w Katowicach - Czujesz klimat? Walcz z systemem! - Pracownicza Demokracja\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=5104#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=5104#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/Zmiany-klimatu.jpg\",\"datePublished\":\"2018-12-01T22:59:52+00:00\",\"dateModified\":\"2018-12-06T22:29:18+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/#\/schema\/person\/111010f0277257eac5a64dace1cd1ad8\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=5104#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=5104\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=5104#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/Zmiany-klimatu.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/Zmiany-klimatu.jpg\",\"width\":712,\"height\":414,\"caption\":\"Skutki zmian klimatu\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=5104#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"COP24 w Katowicach &#8211; Czujesz klimat? Walcz z systemem!\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/#website\",\"url\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/\",\"name\":\"Pracownicza Demokracja\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/#\/schema\/person\/111010f0277257eac5a64dace1cd1ad8\",\"name\":\".\",\"url\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?author=1\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"COP24 w Katowicach - Czujesz klimat? Walcz z systemem! - Pracownicza Demokracja","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=5104","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"COP24 w Katowicach - Czujesz klimat? Walcz z systemem! - Pracownicza Demokracja","og_description":"W tym miesi\u0105cu, w Katowicach, odbywa si\u0119 24. Konferencja Stron Ramowej Konwencji Narod\u00f3w Zjednoczonych w Sprawie Zmian Klimatu (UNFCCC), nazywana nieformalnie COP24. Jak mo\u017cna przeczyta\u0107 na stronie wydarzenia, \u201eniemal\u017ce wszystkie pa\u0144stwa s\u0105 dzisiaj cz\u0142onkami [konwencji], a ostatecznym celem UNFCCC jest zapobieganie \u201eniebezpiecznej\u201d ingerencji cz\u0142owieka w klimat\u201d. Odbywaj\u0105cy si\u0119 co roku szczyt klimatyczny rozbudza wielkie oczekiwania. [&hellip;]","og_url":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=5104","og_site_name":"Pracownicza Demokracja","article_published_time":"2018-12-01T22:59:52+00:00","article_modified_time":"2018-12-06T22:29:18+00:00","og_image":[{"width":712,"height":414,"url":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/Zmiany-klimatu.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":".","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":".","Szacowany czas czytania":"10 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=5104#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=5104"},"author":{"name":".","@id":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/#\/schema\/person\/111010f0277257eac5a64dace1cd1ad8"},"headline":"COP24 w Katowicach &#8211; Czujesz klimat? Walcz z systemem!","datePublished":"2018-12-01T22:59:52+00:00","dateModified":"2018-12-06T22:29:18+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=5104"},"wordCount":2006,"image":{"@id":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=5104#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/Zmiany-klimatu.jpg","articleSection":["Gazeta - grudzie\u0144 2018"],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=5104","url":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=5104","name":"COP24 w Katowicach - Czujesz klimat? Walcz z systemem! - Pracownicza Demokracja","isPartOf":{"@id":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=5104#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=5104#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/Zmiany-klimatu.jpg","datePublished":"2018-12-01T22:59:52+00:00","dateModified":"2018-12-06T22:29:18+00:00","author":{"@id":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/#\/schema\/person\/111010f0277257eac5a64dace1cd1ad8"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=5104#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=5104"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=5104#primaryimage","url":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/Zmiany-klimatu.jpg","contentUrl":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/Zmiany-klimatu.jpg","width":712,"height":414,"caption":"Skutki zmian klimatu"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=5104#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"COP24 w Katowicach &#8211; Czujesz klimat? Walcz z systemem!"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/#website","url":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/","name":"Pracownicza Demokracja","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/#\/schema\/person\/111010f0277257eac5a64dace1cd1ad8","name":".","url":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?author=1"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5104","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=5104"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5104\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5108,"href":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5104\/revisions\/5108"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/5105"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=5104"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=5104"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=5104"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}