{"id":4400,"date":"2017-11-01T23:50:52","date_gmt":"2017-11-01T22:50:52","guid":{"rendered":"http:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=4400"},"modified":"2017-11-10T22:49:44","modified_gmt":"2017-11-10T21:49:44","slug":"czym-jest-faszyzm-3","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=4400","title":{"rendered":"Czym jest faszyzm?"},"content":{"rendered":"

\"Plakat<\/a><\/p>\n

W wielu krajach Europy, w tym w Polsce, faszystowskie organizacje s\u0105 bardziej widoczne ni\u017c by\u0142y przez dziesi\u0119ciolecia. W pa\u017adziernikowych wyborach w Austrii faszystowska partia FP\u00d6 zdoby\u0142a 26-procentowe poparcie i 51 mandat\u00f3w (na 183) w tamtejszym odpowiedniku Sejmu. Miesi\u0105c wcze\u015bniej w Niemczech skrajna prawica – w postaci AfD \u2013 wesz\u0142a do parlamentu po raz pierwszy od drugiej wojny \u015bwiatowej. AfD zdoby\u0142a 12,9% g\u0142os\u00f3w i 94 mandat\u00f3w w Bundestagu \u2013 po\u0142owa jej pos\u0142\u00f3w jest zwi\u0105zana z faszystowskimi ugrupowaniami. W USA ubieg\u0142oroczny wyb\u00f3r rasistowskiego miliardera Donalda Trumpa na prezydenta zach\u0119ca ameryka\u0144skich nazist\u00f3w do dzia\u0142ania. <\/strong><\/p>\n

Na szcz\u0119\u015bcie w ka\u017cdym z tych kraj\u00f3w odbywaj\u0105 si\u0119 protesty przeciwko skrajnej prawicy.<\/p>\n

Wzrost faszyzmu jest dzi\u015b realnym zagro\u017ceniem \u2013 ale czym jest faszyzm, ten ruch, kt\u00f3ry odpowiada za wiele zbrodni z Holokaustem na czele? Wypunktujmy kilka jego cech.<\/p>\n

* Historycznie faszyzm powsta\u0142 jako masowy ruch w Europie w latach dwudziestych XX wieku. By\u0142 to ruch wymierzony przeciwko fali masowych bunt\u00f3w i rewolucji, kt\u00f3re rozpocz\u0119\u0142y si\u0119 w czasie I wojny \u015bwiatowej (patrz s. 6-7). Nazwa „faszyzm” pojawi\u0142a si\u0119 najpierw we W\u0142oszech i w\u0142a\u015bnie tam po raz pierwszy ruch ten doszed\u0142 do w\u0142adzy (w 1922 r.) – dlatego nadajemy t\u0119 sam\u0105 nazw\u0119 p\u00f3\u017aniejszym ruchom tego typu. Po wielkim krachu globalnym w 1929 r. osi\u0105gn\u0105\u0142 szczyt popularno\u015bci. Hitler tworz\u0105c ruch nazistowski by\u0142 gor\u0105cym zwolennikiem w\u0142oskiego faszystowskiego lidera, Mussoliniego. W Polsce m. in. ONR na\u015bladowa\u0142 ideologie i brutalne metody dzia\u0142ania zar\u00f3wno Hitlera, jak i Mussoliniego.<\/p>\n

* Faszyzm jest antypracowniczy, rasistowski, walczy przeciwko wyzwoleniu kobiet, jest homofobiczny, antysemicki i – dzi\u015b – islamofobiczny. Te cechy posiada wsp\u00f3lnie z reszt\u0105 prawicy. Jednak faszyzm jest czym\u015b wi\u0119cej. D\u0105\u017cy do zniszczenia ka\u017cdej niezale\u017cnej organizacji i wszelkiej demokracji. Poczynaj\u0105c od \u201eczarnych koszul\u201d Mussoliniego faszyzm d\u0105\u017cy\u0142 do zmia\u017cd\u017cenia zwi\u0105zk\u00f3w zawodowych i ka\u017cdego przejawu buntu pracowniczego.<\/p>\n

* By osi\u0105gn\u0105\u0107 sw\u00f3j cel faszy\u015bci musz\u0105 zbudowa\u0107 naprawd\u0119 masowy ruch i spenetrowa\u0107 ka\u017cdy zak\u0105tek spo\u0142ecze\u0144stwa. Warto przypomnie\u0107, \u017ce nazistowskie oddzia\u0142y szturmowe liczy\u0142y 100 tys. cz\u0142onk\u00f3w w 1930 r. i 400 tys. w 1932, czyli zanim Hitler doszed\u0142 do w\u0142adzy. Dlatego niebezpiecznie jest, kiedy tutejsi faszy\u015bci stoj\u0105 na czele masowych demonstracji, jak tzw. Marsz Niepodleg\u0142o\u015bci dzi\u015b.<\/p>\n

* Faszyzm jest ruchem przede wszystkim niskiej klasy \u015bredniej, klasy, kt\u00f3ra czuje narastaj\u0105cy gniew w obliczu skutk\u00f3w kryzysu kapitalizmu. Faszy\u015bci zdobywaj\u0105 poparcie m. in. pos\u0142uguj\u0105c si\u0119 j\u0119zykiem \u201eantykapitalistycznym\u201d przeciw bankierom, mi\u0119dzynarodowym firmom i liberalnym \u201eelitom\u201d. Faszystowski \u201eantykapitalizm\u201d jest \u015blepy i nieskuteczny, poniewa\u017c faszy\u015bci niszcz\u0105 jedyny ruch, kt\u00f3ry mo\u017ce skutecznie przeciwstawi\u0107 si\u0119 kapitalizmowi – aktywny i masowy ruch pracowniczy. Na wszelki wypadek liderzy faszystowskich ruch\u00f3w zawsze pozbywali si\u0119 swoich najbardziej \u201eniepokornych\u201d zwolennik\u00f3w – jak np. w czasie \u201enocy d\u0142ugich no\u017cy\u201d w czerwcu 1934 r., kiedy Hitler kaza\u0142 zabi\u0107 lider\u00f3w oddzia\u0142\u00f3w szturmowych SA i setki ich cz\u0142onk\u00f3w.<\/p>\n

* W okresach, kiedy ruch pracowniczy jest os\u0142abiony, klasa \u015brednia dystansuje si\u0119 od niego – co u\u0142atwia faszystom wszczynanie fizycznych atak\u00f3w przeciw zwi\u0105zkowcom i strajkuj\u0105cym. Faszyzm nie ma nic do zaoferowania przeciwnikom wyzysku – opr\u00f3cz militaryzacji, drako\u0144skiej dyscypliny w miejscach pracy i brutalnej przemocy. Jest, jak pisa\u0142 rosyjski rewolucjonista Trocki, brzytw\u0105 w r\u0119kach panuj\u0105cych.<\/p>\n

* Faszyzm osi\u0105ga w\u0142adz\u0119 za przyzwoleniem prawicy g\u0142\u00f3wnego nurtu i znacznej cz\u0119\u015bci klasy panuj\u0105cej. Promowanie faszyst\u00f3w przez PiS jest tylko pierwszym etapem tego zjawiska.<\/p>\n

* Nie uda si\u0119 do ko\u0144ca zwyci\u0119\u017cy\u0107 z faszyzmem, p\u00f3ki istnieje kapitalizm. Ale mo\u017cna go os\u0142abi\u0107. Trzeba zar\u00f3wno organizowa\u0107 jak najbardziej masowe antyfaszystowskie i antyrasistowskie demonstracje, jak i budowa\u0107 realny op\u00f3r przeciw wyzyskowi poprzez protesty i strajki. (Patrz te\u017c: Jak walczy\u0107 z faszyzmem?<\/a>)<\/em><\/p>\n

Andrzej \u017bebrowski<\/strong><\/p>\n

 <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

W wielu krajach Europy, w tym w Polsce, faszystowskie organizacje s\u0105 bardziej widoczne ni\u017c by\u0142y przez dziesi\u0119ciolecia. W pa\u017adziernikowych wyborach w Austrii faszystowska partia FP\u00d6 zdoby\u0142a 26-procentowe poparcie i 51 mandat\u00f3w (na 183) w tamtejszym odpowiedniku Sejmu. Miesi\u0105c wcze\u015bniej w Niemczech skrajna prawica – w postaci AfD \u2013 wesz\u0142a do parlamentu po raz pierwszy od […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":4401,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[109],"tags":[97],"class_list":["post-4400","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gazeta-listopad-2017","tag-featured"],"yoast_head":"\nCzym jest faszyzm? - Pracownicza Demokracja<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=4400\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Czym jest faszyzm? - Pracownicza Demokracja\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"W wielu krajach Europy, w tym w Polsce, faszystowskie organizacje s\u0105 bardziej widoczne ni\u017c by\u0142y przez dziesi\u0119ciolecia. W pa\u017adziernikowych wyborach w Austrii faszystowska partia FP\u00d6 zdoby\u0142a 26-procentowe poparcie i 51 mandat\u00f3w (na 183) w tamtejszym odpowiedniku Sejmu. Miesi\u0105c wcze\u015bniej w Niemczech skrajna prawica – w postaci AfD \u2013 wesz\u0142a do parlamentu po raz pierwszy od […]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=4400\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Pracownicza Demokracja\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2017-11-01T22:50:52+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2017-11-10T21:49:44+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/wp-content\/uploads\/2017\/11\/plakat.11.listopada.2017.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1001\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"1417\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\".\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\".\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"3 minuty\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=4400#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=4400\"},\"author\":{\"name\":\".\",\"@id\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/#\/schema\/person\/111010f0277257eac5a64dace1cd1ad8\"},\"headline\":\"Czym jest faszyzm?\",\"datePublished\":\"2017-11-01T22:50:52+00:00\",\"dateModified\":\"2017-11-10T21:49:44+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=4400\"},\"wordCount\":655,\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=4400#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/wp-content\/uploads\/2017\/11\/plakat.11.listopada.2017.jpg\",\"keywords\":[\"Featured\"],\"articleSection\":[\"Gazeta - listopad 2017\"],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=4400\",\"url\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=4400\",\"name\":\"Czym jest faszyzm? - Pracownicza Demokracja\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=4400#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=4400#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/wp-content\/uploads\/2017\/11\/plakat.11.listopada.2017.jpg\",\"datePublished\":\"2017-11-01T22:50:52+00:00\",\"dateModified\":\"2017-11-10T21:49:44+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/#\/schema\/person\/111010f0277257eac5a64dace1cd1ad8\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=4400#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=4400\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=4400#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/wp-content\/uploads\/2017\/11\/plakat.11.listopada.2017.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/wp-content\/uploads\/2017\/11\/plakat.11.listopada.2017.jpg\",\"width\":1001,\"height\":1417,\"caption\":\"Plakat - demonstracja antyfaszystowska - 11 listopada\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=4400#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Czym jest faszyzm?\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/#website\",\"url\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/\",\"name\":\"Pracownicza Demokracja\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/#\/schema\/person\/111010f0277257eac5a64dace1cd1ad8\",\"name\":\".\",\"url\":\"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?author=1\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Czym jest faszyzm? - Pracownicza Demokracja","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=4400","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Czym jest faszyzm? - Pracownicza Demokracja","og_description":"W wielu krajach Europy, w tym w Polsce, faszystowskie organizacje s\u0105 bardziej widoczne ni\u017c by\u0142y przez dziesi\u0119ciolecia. W pa\u017adziernikowych wyborach w Austrii faszystowska partia FP\u00d6 zdoby\u0142a 26-procentowe poparcie i 51 mandat\u00f3w (na 183) w tamtejszym odpowiedniku Sejmu. Miesi\u0105c wcze\u015bniej w Niemczech skrajna prawica – w postaci AfD \u2013 wesz\u0142a do parlamentu po raz pierwszy od […]","og_url":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=4400","og_site_name":"Pracownicza Demokracja","article_published_time":"2017-11-01T22:50:52+00:00","article_modified_time":"2017-11-10T21:49:44+00:00","og_image":[{"width":1001,"height":1417,"url":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/wp-content\/uploads\/2017\/11\/plakat.11.listopada.2017.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":".","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":".","Szacowany czas czytania":"3 minuty"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=4400#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=4400"},"author":{"name":".","@id":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/#\/schema\/person\/111010f0277257eac5a64dace1cd1ad8"},"headline":"Czym jest faszyzm?","datePublished":"2017-11-01T22:50:52+00:00","dateModified":"2017-11-10T21:49:44+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=4400"},"wordCount":655,"image":{"@id":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=4400#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/wp-content\/uploads\/2017\/11\/plakat.11.listopada.2017.jpg","keywords":["Featured"],"articleSection":["Gazeta - listopad 2017"],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=4400","url":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=4400","name":"Czym jest faszyzm? - Pracownicza Demokracja","isPartOf":{"@id":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=4400#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=4400#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/wp-content\/uploads\/2017\/11\/plakat.11.listopada.2017.jpg","datePublished":"2017-11-01T22:50:52+00:00","dateModified":"2017-11-10T21:49:44+00:00","author":{"@id":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/#\/schema\/person\/111010f0277257eac5a64dace1cd1ad8"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=4400#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=4400"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=4400#primaryimage","url":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/wp-content\/uploads\/2017\/11\/plakat.11.listopada.2017.jpg","contentUrl":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/wp-content\/uploads\/2017\/11\/plakat.11.listopada.2017.jpg","width":1001,"height":1417,"caption":"Plakat - demonstracja antyfaszystowska - 11 listopada"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?p=4400#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Czym jest faszyzm?"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/#website","url":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/","name":"Pracownicza Demokracja","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/#\/schema\/person\/111010f0277257eac5a64dace1cd1ad8","name":".","url":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/?author=1"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4400","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=4400"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4400\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4416,"href":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4400\/revisions\/4416"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/4401"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=4400"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=4400"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/pracowniczademokracja.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=4400"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}